Column Marja: Kent u hem nog: de Schijf van Vijf?

Onlangs werd mij gevraagd mee te werken aan een boek over de toekomst van de arbeidsmarkt dat de ABU zou gaan uitbrengen. Bij de feestelijke lancering ervan zou Charles Groenhuijsen mij een vraag stellen over mijn kijk op de arbeidsmarkt.
Toen ik mij daarop ging voorbereiden, kwamen er een paar punten, vijf welgeteld, bij mij op waardoor ik ineens aan de Schijf van Vijf moest denken. Weet u het nog? Een oud hulpmiddel dat in een oogopslag laat zien hoe je gezond kunt eten (volgens de kijk op voeding van destijds).
Ik bedacht een Schijf van Vijf die naar mijn idee wel eens een hulpmiddel kan zijn voor een gezond ingerichte arbeidsmarkt.

1.  De werknemer
2.  De werkgever
3.  Bewustzijn
4.  Beweging
5.  Wederkerigheid

De eerste twee punten stel ik meteen graag ter discussie. Wie is volgens u de werkgever en wie de werknemer? Ik ben gewend mezelf werkgever te noemen, maar ik ontvang het werk van ieder die bij mij in dienst is.

Het derde punt, het bewustzijn, gaat over veel gebieden. Niet alleen bewustzijn van de kwaliteit van ons werk, onze visie, maar ook van de impact van steeds snellere ontwikkelingen. Als je je daarvan bewust bent, dan kun je je afvragen hoe je ervoor kunt zorgen dat iedereen op een betrokken en vitale manier in staat is hierin mee te gaan. Het bewustzijn van het welzijn wat uit het werk voortkomt, is dat groot genoeg?

Punt vier, de beweging, is essentieel om alle ontwikkelingen bij te kunnen houden. Je moet kunnen meebewegen anders blijf je achter. Maar wel vanuit bewustzijn. We moeten ons niet gek laten maken en onszelf niet verliezen, maar wel blijven bewegen. Vooral grote organisaties en instituten zullen hier volle aandacht voor moeten hebben. De technologische kennis die snel veroudert vraagt ook om bewustzijn en beweging.

Tot slot punt vijf: het denken vanuit wederkerigheid. Hoe bereid zijn wij om op een andere manier met elkaar samen te werken als dat ten koste gaat van onze traditionele verdienmodellen? Willen we delen? Misschien ruilen? Wederkerigheid is de gezondmaker van de arbeidsmarkt.

Ik heb mijn Schijf van Vijf bij het lanceren van het boek met de zaal gedeeld, een kleine 400 man. Vrij kort daarna nam minister Asscher het woord en maakte de opmerking dat de oorspronkelijke Schijf van Vijf uiteindelijk niet bleek te deugen, dus was hij van mijn idee niet gecharmeerd. Jammer, hij had duidelijk niet begrepen dat het mij om een model ging, niet om een al of niet vermeend succes van een wat oudere voedingsleer.

Als u nu denkt dat dit een hele vervelende wending aan mijn avond gaf, dan kan ik u geruststellen. Tijdens de borrel en het diner die op dit programma volgden, ben ik overladen met positieve reacties. Mensen die ik niet kende, wilden mij laten weten dat zij het een misplaatste opmerking vonden en wilden juist graag eens met mij van gedachten wisselen over de inhoud van deze Schijf. Ik heb er weer veel leuke en interessante mensen door leren kennen.

Als u er ook eens met mij over van gedachten wilt wisselen, u weet waar ik werk!